Kamfanin Dillancin Labaran ƙasa da ƙasa na Ahlul-Baiti (ABNA) ya ruwaito cewa: Amurka da Isra'ila sun kai hari kan Iran a ranar Asabar. Ɗaya daga cikin zaɓuɓɓukan da Tehran za ta iya mayar da martani shine ƙoƙarin rufe mashigin Hormuz ko a zahiri hana ketare shi.
Mashigin yana bakin kofar shiga Tekun Farisa kuma muhimmiyar jijiya ce wajen jigilar kashi daya bisa hudu na cinikin mai ta duniya ta teku. A cewar Bloomberg, idan Iran ta toshe manyan jiragen ruwa da jiragen ruwa na iskar gas daga Gabas ta Tsakiya zuwa China, Turai, Amurka da sauran kasashe masu amfani da makamashi, hakan zai haifar da hauhawar farashin mai da yiwuwar rashin zaman lafiyar tattalin arzikin duniya.
Dangane da bayanan da Bloomberg ta tattara, a cikin 2025, an yi jigilar kimanin ganga miliyan 16.7 na danyen mai da iskar gas ta mashigin Hormuz. Man fetur na Saudiyya, Iraki, Kuwait, UAE da Iran suna wucewa ta wannan hanya kuma yawancin jigilar kayayykin anfani da suke fitarwa zuwa Asiya tana suke fitarwa. Wannan mashigar kuma tana da mahimmanci ga kasuwar iskar gas; Domin kusan kashi ɗaya bisa biyar na iskar gas ɗin da ke cikin ruwa a duniya ya tsallaka wannan hanya a bara, mafi yawansu sun fito ne daga Qatar.
Zaɓuɓɓukan Iran Na Mashigar Hormuz
Tsawon mashigin Hormuz yana da nisan kilomita 161 kuma faɗinsa a mafi ƙanƙanta shine kilomita 34. Hanyoyin tsallakawa a kowace hanya ba su wuce kilomita 3 ba. Iran ta bayyana a lokutan da suka gabata na tashe-tashen hankula na geopolitical cewa za ta iya sanya takunkumin ruwa, amma ba ta taba aiwatar da barazanar rufe mashigin gaba daya ba.
Iran za ta iya amfani da matsayinta na bakin teku a kan wannan hanya don haifar da cikas ba tare da an tilastawa jiragen barin tashar ba. Hanyoyin Iran sun hada da takurawa da kuntatawa jiragen ruwa tare da kananan jiragen ruwa masu sintiri cikin sauri, zuwa wasu zabuka masu tsauri, kamar kai hari ga tankunan da ke dauke da makamai masu linzami da UAVs don haifar da wahala ga hanyar kasuwanci.
Iran kuma za ta iya dasa makaman sojan ruwa, ko da yake haɗarinta na iya sa wannan zaɓin ya haifar da asara sama-sama. Har ila yau, Iran na iya tarwatsa siginar GPS na jirgin ruwa, dabarar da gwamnatoci da masu zaman kansu ke amfani da su a duniya don kawo cikas ga hanyoyin.
Dubban jiragen ruwa a ciki da kewayen mashigin Hormuz sun fuskanci irin wannan cikas a lokacin rikicin Iran da Isra'ila a lokacin yakin kwanaki 12. Babban manazarcin danyen mai na Kepler, Moio Shu, ya kiyasta a watan Yunin da ya gabata cewa rufe mashigin Hormuz na kwana daya da Iran ta yi na iya kara farashin mai zuwa dala 120 zuwa dala 150 kan ganga guda. Matsakaicin farashin man Brent daga farkon shekara zuwa 20 ga Fabrairu ya kasance $ 66.
Rufe mashigar Hormuz kuma zai shafi tattalin arzikin Iran sosai; Saboda yawan man da kasar ke fitarwa zai tsaya, kuma za a hana kasar Sin muhimman albarkatun mai na yankin. Manazarta Kepler sun jaddada cewa ita kanta Iran za ta fuskanci mummunar asarar tattalin arziki idan aka rufe mashigin; Kusan kashi 40 cikin 100 na man da China ke fitarwa ta hanyar Hormoz, kuma Tehran ta dogara sosai kan Beijing a matsayin abokin siyasa da tattalin arziki. A cikin 'yan kwanakin nan, Iran ta kara saurin lodin mai a kan motocin dakon mai, wanda ke nuni da yiwuwar kai harin Amurka.
Fitar da kayayyaki daga tsibirin Khark tsakanin 15 zuwa 20 ga Fabrairu ya kai kusan ganga miliyan 20.1, wanda kusan ninki uku na adadin a watan Janairu kuma ya fi na yau da kullun a Tehran. Kudin jigilar mai a cikin 'yan kwanakin nan da kuma kafin kai hari ga Iran ya kai matsayi mafi girma a cikin shekaru shida da suka gabata, wanda guguwar danyen mai ke fitarwa daga Gabas ta Tsakiya.
Zaɓuɓɓuka A Cikin Ƙasashen Gulf Na Farisa
Mafi yawan man da Saudiyya ke fitarwa ya wucewa ta mashigin Hormuz ne, amma ƙasar za ta iya fitar da mai ta hanyar bututun mai nisan mil 746 zuwa Bahar Maliya. Wanda Ƙarfin bututun gabas da yamma ya kai ganga miliyan biyar na ɗanyen mai a kowace rana.
Hadaddiyar Daular Larabawa na iya aika da man ta zuwa tashar jiragen ruwa a Tekun Oman mai karfin ganga miliyan 1.5 a kowace rana ta hanyar bututun mai. Iraki tana da bututun mai daga Kurdistan zuwa Turkiyya, amma tana jigilar man Kurdawa ne kawai. Yawancin man da Iraqi ke fitarwa daga tashar jiragen ruwa ta Basra ta cikin Tekun Farisa da mashigin Hormuz ne. Kuwait da Qatar da Bahrain ba su da wani zabi illa su tsallaka mashigin Hormuz don fitar da man da suke yi.
Your Comment