Ma'anar Kyautatawa (Al-Iḥsan)
Kamfanin Dillancin Labaran ƙasa da ƙasa na Ahlul-Baiti (ABNA): Kyautatawa a larabci shine takaicen inganta aiki da natsuwar zuciya, kuma a cikin Alƙur'ani ya zo da ma'anoni masu yawa, amma babban ma'anarsa shi ne: ka bauta wa Allah kamar kana ganinsa, to idan ba ka ganinsa ba, lalle shi yana ganinka (kamar yadda ya zo a hadisin Jabir). Allah yana cewa:
"إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْإِحْسَانِ”
- "Lalle Allah yana umurni da adalci da kyautatawa." (Surat an-Naḥl, 90)
Kyautatawa A Cikin Alƙur'ani
Allah ya danganta kyautatawa da ƙauna da lada mai girma:
1. Kyautatawa tana jawo ƙaunar Allah:
"وَاللَّهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ”
- "Kuma Allah yana ƙaunar masu kyautatawa." (Ali-‘Imran, 134)
2. Kyautatawa ga iyaye, dangi, da marayu:
"وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا وَبِذِي الْقُرْبَىٰ وَالْيَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِينِ”
- "Kuma ku kyautata wa iyaye biyu, da ma'abũcin zumunta, da marayu, da matalauta." (Surat an-Nisa’, 36)
3. Kyautatawa a lokacin yaƙi da jihadi:
"إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ”
- "Lalle Allah Yana son masu kyautatawa." (Surat al-Baqarah, 195)
4. Kyautatawa a cikin azaba da yanke hukunci:
"وَلَا تَعْتَدُوا إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ”
(Ma'ana: ku kyautata, domin Allah ba ya son masu zalunci) – Surat al-Ma’idah, 87-88
Kyautatawa A Cikin Hadisai Daga Manzon Allah (S)
1. Hadisi na sananne (Hadith Jibril):
Manzon Allah (S) ya ce:
"أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ، فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ”
- "Ka bauta wa Allah kamar kana ganinsa, Idan kai ba ka ganinsa, lalle shi yana ganinka." (Sahih Muslim, Sahih al-Bukhari, da sauransu)
2. Hadisi akan kyautatawa ga dukkan halitta:
"إِنَّ اللَّهَ كَتَبَ الْإِحْسَانَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ”
- "Lalle Allah ya wajabta kyautatawa a kan kõme." (Sahih Muslim)
3. Kyautatawa a cikin yanka da kashewa:
A Cikin Hadisi:
"إِذَا قَتَلْتُمْ فَأَحْسِنُوا الْقِتْلَةَ، وَإِذَا ذَبَحْتُمْ فَأَحْسِنُوا الذَّبْحَ”
- "Idan kun kashe, to ku kyautata kisan; kuma idan kun yanka, ku kyautata yankan." (Sunan al-Tirmidhi, da sauransu)
Kyautatawa Daga Koyarwar Ahlul Bait (A.S.)
1. Imam Ali (a.s.) ya ce:
"الإِحْسَانُ إِلَى غَيْرِ الْمُسْتَحِقِّ إِحْسَانٌ، وَقَدْ يَكُونُ إِحْسَانُكَ إِلَى غَيْرِ الْمُسْتَحِقِّ ظُلْمًا لِلْمُسْتَحِقِّ”
- "Kyautatawa ga wanda bai cancanta ba kyautatawa ce, amma kyautatawarka ga wanda bai cancanta ba zalunci ne ga wanda ya cancanta." (Nahjul Balaghah)
2. Imam Ja’afar al-Sadiq (a.s.) ya ce:
"الإِحْسَانُ إِلَى الْإِخْوَانِ يَكْشِفُ الْغَمَّ وَيُطِيلُ الْعُمْرَ”
- "Kyautatawa ga ’yan’uwa yana kawar da baƙin ciki kuma yana tsawaita rai."
(Al-Kafi, v. 2, p. 208)
3. Imam Zainul-‘Abidin (a.s.) a cikin Risalat al-Huquq (Hakkoki) ya ce:
"وَأَمَّا حَقُّ مُحْسِنِكَ فَأَنْ تَشْكُرَهُ وَتَذْكُرَ إِحْسَانَهُ وَتُطِيعَهُ فِيمَا أَحَبَّ”
- "Game da haƙƙin wanda ya kyautata maka: ka gode masa, ka tuna kyautatawarsa, kuma ka yi masa biyayya a cikin abin da yake so."
Sakamakon Kyautatawa A Duniya Da Lahira
Allah ya yi wa’adi ga masu kyautatawa da lada na musamman:
"لِّلَّذِينَ أَحْسَنُوا الْحُسْنَىٰ وَزِيَادَةٌ”
- "Ga wadanda suka kyautata akwai mafi kyau da ƙari (Surat Yunus, 26)
Imam al-Baqir (a.s.) ya ce:
"مَا مِنْ عَبْدٍ يَتَصَدَّقُ بِصَدَقَةٍ إِلَّا وَجَدَ لَهَا حَلَاوَةً يَوْمَ الْقِيَامَةِ”
- "Babu wani bawa da ya kyautata da sadaka, face zai sami zaƙinta a Ranar kiyama." (Al-Kafi)
Manazarta
- Alkur’ani
- Al-Kafi (Sheikh al-Kulayni – hadisai daga Imaman Ahlul Bait)
- Nahjul Balaghah (Imam Ali)
- Sahih al-Bukhari (hadith Jibril da kyautatawa a yanka)
- Sahih Muslim (kyautatawa ga dukkan abu)
- Sunan al-Tirmidhi (kyautatawa a kisa da yanka)
Your Comment