Kamfanin Dillancin Labaran ƙasa da ƙasa na Ahlul-Bayt (AS) – ABNA – ya ruwaito cewa: Siriya ta zama fagen wata gasar tattalin arziki tsakanin Saudi Arabiya da Turkiyya tun lokacin da gwamnatin Jolani ta hau mulki watanni 20 da suka gabata. Saudi Arabiya tana kawo kuɗi da zuba jari — musamman a fannin mai da gas, dukiya, sufuri da masana'antu — inda aka sanya hannu kan yarjejeniyoyin fahimta kusan 67 da yarjejeniyoyin haɗin gwiwa 12, ciki har da yarjejeniyoyin fahimta 47 da darajar su kusan dala biliyan 6.
A gefe guda kuma, Turkiyya tana shiga cikin fannin fasaha, horo, tsaro da ilimi, inda aka sanya hannu kan yarjejeniyoyi kusan 9, yarjejeniyoyin fahimta kusan 18 da sauransu.
Gwamnatin Jolani tana ƙoƙarin samar da daidaito tsakanin ƙasashen biyu domin amfana daga kuɗin Saudiyya da ƙwarewar Turkiyya, amma akwai rashin amincewar juna: Riyadh tana tsoron faɗaɗa tasirin Ankara, yayin da Ankara ke damuwa kan fifikon ƙarfin kuɗin Riyadh.
Bisa ga rahoton jaridar "Al-Akhbar" ta Lebanon, da alama gwamnatin Jolani tana ƙoƙarin samar da wani irin daidaito da tsarin daidaitawa ga dangantakarta ta tattalin arziki da waɗannan ƙasashen biyu kuma tana amfani da wannan yanayi wajen ƙarfafa halaccinta na waje daga gefe ɗaya da kuma jawo zuba jari na waje daga gefe guda.
Duk da haka, har yanzu akwai abubuwan da ke tantance yanayi da girman waɗannan dangantaka. A gaban waɗannan abubuwan, matsayin siyasa da zamantakewar ƙasashen biyu a cikin da'irorin iko na gwamnatin Jolani, son zuciyar mutane masu tasiri a shawarwarin gwamnati da kuma tsarin da ya dogara kan dangantakar gaggawa. Tsarin da gwamnatin Jolani ta dogara da shi wajen ba da hujjar ci gaban dangantakarta da wasu ƙawayen gwamnatin Bashar al-Assad.
Binciken tafiyar haɗin gwiwar gwamnatin Jolani da Saudi Arabiya da Turkiyya cikin lokacin da aka ambata yana nuni da cewa ta fuskar girman kasancewar tattalin arziki da fasaha, akwai wani irin kusanci tsakaninsu. Kasancewar da za a iya auna ta bisa adadin yarjejeniyoyin fahimta, yarjejeniyoyin haɗin gwiwa da kwangilolin zuba jari. Duk da haka, binciken tsari, manufofi da sassan da wannan kasancewar ta shafa yana nuni da wata ɓoyayyiyar gasa tsakanin ƙasashen biyu. Fahimtar da matsayin taka tsantsan na wasu ƙasashe kan buɗe tattalin arzikin Siriya cikin sauri ke ƙara tabbatarwa.
Ban da bayyanannen kasancewar ƙungiyar "Al-Khiyat" ta Qatar da sunayen kasuwanci da kamfanoni daban-daban a sassan mai da wutar lantarki na Siriya wanda ke tare da amincewa da shigar Amurka, yarjejeniyoyin fahimta, yarjejeniyoyi da kwangilolin da aka sanya hannu da Riyadh da Ankara sun kasance kusan kashi biyu cikin uku na yarjejeniyoyin da gwamnatin Jolani ta kulla tun farkon shekarar da ta gabata har zuwa Satumba na wannan shekara.
A gefe guda kuma, babbar damuwar Turkiyya ta samo asali ne daga fifikon kwarewa da faɗin ƙarfin kuɗi na Saudi Arabiya. Albarkatun da gwamnatin Jolani ke matuƙar buƙata wajen hana tsanantar yanayin tattalin arziki da rayuwar Siriya.
Bugu da ƙari, kasancewar Saudi Arabiya saboda dalilan kabilanci da addini tana samun faɗin gamsuwar jama'a a Siriya, a lokacin da kasancewar Turkiyya ke fuskantar ƙaruwar adawa tsakanin ƙungiyoyin zamantakewa daban-daban na Siriya. Wasu ma suna danganta wannan kasancewar da mugun nufi, musamman da yake sojojin Turkiyya sun shiga ƙasar Siriya shekaru da yawa da suka gabata kuma har yanzu suna riƙe da iko kan faɗin yanki na arewacin wannan ƙasar.
..............................
Ra'ayinka