18 Oktoba 2026 - 08:49
Source: ABNA24
Nazari: Ta Yaya Rikicin Mashigar Hormuz Ke Cinye Kuɗaɗen Man Fetur Na Ƙasashen Tekun Farisa?

Ƙaruwar kuɗaɗen hayar jiragen ruwan dakon mai, hauhawar kuɗaɗen inshora, da babban rangwame da ake bayarwa don sayar da man fetur, sun sa kuɗaɗen shiga na masu fitar da man fetur na Tekun Farisa cikin matsi. Jigilar ruwa ta tsada da inshorar haɗarin yaƙi a mashigar Hormuz, da hare-haren sojojin Yemen a kan cibiyoyin makamashi na Saudiya, sun haifar da yanayi mai tsada ga jigilar jiragen ruwa, wanda ke barazana ga damar gasa ta man fetur na ƙasashen Tekun Farisa a kasuwannin duniya.

Kamfanin Dillancin Labarai na Ahlul-Bayt (a.s) – ABNA – ya bayar da rahoton cewa:  Kuɗin da ake biyan matukan jiragen dakon mai da ke wucewa ta mashigar Hormuz ya haura zuwa dala 100,000 a wata, tare da ladan haɗari na dala 50,000 a kowace tafiya, yayin da kuɗin inshorar jiragen ya kai kashi 7.5 zuwa 10 cikin 100 na darajarsu. Kuɗin hayar manyan jiragen dakon mai daga Tekun Farisa zuwa Asiya ya kai dala miliyan 1.3 a rana, daga dala 55,000 a shekara ta 2025, kuma kuɗin jigilar kowace ganga mai zuwa Asiya ya kai dala 34.

Sakamakon haka, ƙasashen Tekun Farisa suna fafatawa wajen ƙarfafa hanyoyin dabam don rage dogaro ga mashigar Hormuz. Saudiya na shirin ƙara ƙarfin bututun mai zuwa wajen Tekun Farisa zuwa ganga miliyan 10 a rana cikin shekaru uku, ta hanyar bututun "Gabas-Yamma" zuwa tashar Yanbu.

Rikicin ya bayyana bambancin ababen more rayuwa: lokacin da aka rufe mashigar, fitar da man fetur na Iraki ya ragu da kashi 82 cikin 100 kuma na Kuwait da kashi 81, domin ba su da hanyoyi na dabam; yayin da na Saudiya ya ragu da kashi 38 kuma na UAE da kashi 40, saboda bututun Yanbu da Fujairah. Iraki, wadda ba ta da jiragen dakon mai nata yayin da Saudiya ke da 109, tana bayar da rangwame har dala 37 a kowace ganga don jan hankalin masu saye.

Rikicin ya kuma shafi matatun mai da hauhawar farashi a ƙasashen da ke shigo da mai, inda ribar dizal a Turai ta ragu daga dala 100 a kowace ganga a watan Satumba zuwa dala 60 a farkon Oktoba, yayin da farashin Brent ya haura da kashi 43 cikin 100 zuwa dala 134. Masana sun yi gargadin cewa ƙaruwar farashin mai zai ƙara matsin hauhawar farashi, musamman a Turai, ta hanyar ƙaruwar kuɗaɗen kayayyaki kamar noma da abinci.

A gefe guda, haɗarin jigilar ruwa ya ƙaru: an nutsar da jiragen kwantena biyu kusa da mashigar Hormuz, kuma jiragen kasuwanci 24 sun lalace cikin makonni biyu har zuwa 11 ga Oktoba. Iran ta faɗaɗa jerin jiragen da ke fuskantar kamawa zuwa 100, kuma an kai hari ga jiragen kasuwanci 21 tun 28 ga Satumba, ciki har da jirgin dakon mai "Petro Dolphin" a kusa da tashar Sohar ta Oman.

Masana sun yi gargadin cewa idan takunkumi kan zirga-zirgar jiragen ya ƙaru, mashigar Hormuz na iya sake rufewa, wanda zai haifar da karancin makamashi a duniya. A mafi munin yanayi, farashin mai na iya wuce dala 120 ko ma ya kai dala 150 a kowace ganga, wanda zai kawo cikas ga tattalin arzikin duniya, ƙara hauhawar farashi, da ƙara matsin lamba kan gwamnatocin yamma, musamman Turai da Biritaniya, don kawo ƙarshen yaƙin da Iran.

…………….

Alamomi

Ra'ayinka

You are replying to: .
captcha